خبرگزاری مهر، گروه فرهنگ و ادب، مائده سادات مرویان حسینی: بازی های ویدئویی دیگر ابزاری برای سرگرمی نیستند، بلکه بواسطه تعاملی بودن خود می تواند مخاطب را در موقعیتی قرار دهد که به جای تماشاچی یک روایت یا یک واقعه بودن در آن مشارکت کند، تصمیم بگیرد و نتیجه انتخاب های خویش را ببیند. همین خاصیت سبب شده است بازیهای ویدئویی در سالیان اخیر به یکی از ابزارهای انتقال مفاهیم فرهنگی، اجتماعی و تاریخی تبدیل شوند، ابزاری که می تواند مخاطب را با یک موضوع درگیر کند و او را در تجربه ای متفاوت از یک روایت قرار دهد. در ایران نیز بازی سازان در سالهای قبل تلاش کردند قسمتی از موضوعات فرهنگی و تاریخی را در قالب بازی روایت کنند؛ همچون موضوع مدافعان حرم و حوادث سالیان حضور گروه تروریستی داعش در سوریه. در این راستا، استودیو مارس بازی «مدافعان آزادی» را با تمرکز بر این مورد تولید کرده، اثری که تلاش می کند قسمتی از حوادث سوریه و دفاع از حرم حضرت زینب(س) را در قالب یک بازی ویدئویی برای مخاطب روایت کند. همزمان با سالروز شهادت شهید محسن حججی و روز گرامیداشت مدافعان حرم، به سراغ «مدافعان آزادی» رفتیم تا ببینیم این بازی چگونه توانسته از ظرفیت هایی مانند گیم پلی، روایت، شخصیت پردازی و تصویرسازی برای روایت این مورد استفاده نماید و یک بازی ویدئویی تا چه اندازه می تواند مخاطب را با یک داستان تاریخی همراه کند.
بازی «مدافعان آزادی» در سبک شوتر یا تیراندازی تولید شده است. در این بازی، بازیکن در نقش بعضی از شخصیت ها و شهدای حامی حرم قرار می گیرد و باید به مبارزه با گروه تروریستی داعش برود. این شخصیت ها شامل شهید محسن حججی، شهید محمودرضا بیضایی، شهید مهدی صابری، شهید مصطفی چمران و در نهایت شهید سپهبد حاج قاسم سلیمانی هستند. هرکدام از این شخصیت ها رتبه بندی مشخصی دارند و هرچه بازیکن در بازی پیش می رود، به شخصیت هایی با قدرت بالاتر دسترسی پیدا می کند. در شروع بازی، بازیکن باید در نقش شهید محسن حججی وارد منطقه شود و ماموریت خویش را برای مبارزه با نیروهای داعش شروع کند. بازیکن در هر مرحله، با موفقیت در انجام مأموریت، مقداری «نشان» به دست می آورد. در این بازی به جای استفاده از سکه یا امتیاز، از واژه «نشان» استفاده شده است. بازیکن می تواند با بهره گیری از این نشان ها، شخصیت مبارز یا تجهیزات خویش را ارتقا دهد. ارتقا و خرید تجهیزات بهتر و بیشتر نیز می تواند به پیشروی در عملیات و افزایش شانس موفقیت در مراحل کمک نماید.
در مراحل بالاتر، داشتن نشان اهمیت بیشتری پیدا می کند؛ چونکه بازیکن بعد از پشت سر گذاشتن هر مأموریت، با نیروهای سرسخت تر داعش و غول های بزرگ تر مواجه می شود. بنابراین، هرچه بازیکن نشان بیشتری به دست آورد، می تواند سلاح، تجهیزات و حتی شخصیت مبارز خویش را ارتقا دهد تا بتواند از عهده دشمنان برآید. یکی دیگر از مواردی که در ارتقاء شخصیت ها و تجهیزات نقش دارد، میزان «شجاعت» بازیکن است. در هر مرحله و پس از انجام هر مأموریت، میزان شجاعت شخصیت بیشتر می شود و بازیکن با رسیدن به سطوح بالاتر شجاعت می تواند تجهیزات و شخصیت های بیشتر و مهم تری را تهیه نماید. به عنوان نمونه، برای دسترسی به شخصیت شهید چمران، بازیکن باید به شجاعت ۷ برسد و جهت استفاده از شخصیت شهید سپهبد حاج قاسم سلیمانی، شجاعت ۱۲ مورد نیاز است. این شجاعت در حقیقت نشان دهنده رتبه بازیکن در بازی است یعنی بازیکن باید به رتبه ۷ یا ۱۲ رسیده و نشان های لازم را نیز به دست آورده باشد تا بتواند از این شخصیت ها استفاده نماید.
گیم پلی بازی، همان گونه که گفته شد، برمبنای سبک تیراندازی طراحی شده است. در بازی روایت داستانی مشخصی وجود ندارد و تمرکز اصلی گیم پلی بر تیراندازی و جمع آوری امتیاز و منابع است. گیم پلی بازی روان و ساده است و رابط کاربری ساده ای نیز دارد. منوی بازی و بخش های مختلف آن به صورتی طراحی شده که برای بازیکن قابل فهم باشند و احتیاجی به آموزش طولانی برای شروع بازی وجود ندارد. در طول بازی، ماموریت های متفاوتی به بازیکن داده می شود؛ همچون «تروریست ها را از بین ببر»، «منطقه را آزاد کن»، «خودت را زنده نگه دار تا کمک برسد» و «از دختربچه مظلوم محافظت کن». در ماموریت آخر، بازیکن باید در نقش یکی از مدافعان حرم، برای نمونه شهید محسن حججی، از یک دختربچه محافظت کند تا نیروهای داعش به او لطمه نرسانند. همین طور بازیکن باید از جان خود نیز محافظت کرده و دختربچه را به یک نقطه امن برساند.
بازی «مدافعان آزادی» بصورت دوبعدی و با نمای دوربین از بغل طراحی شده؛ نمایی که موجب می شود بازیکن تسلط مناسبی بر فضای صفحه و اتفاقات داشته باشد. با وجود دوبعدی بودن بازی، شخصیت ها و المان های محیط بصورت بطورکامل تخت و ساده طراحی نشده اند و استفاده از نور، سایه و خطوط برای ایجاد عمق، به عناصر مختلف بازی حجم داده است. گرافیک بازی بطورکامل واقع گرایانه نیست و سازندگان آن بیشتر تلاش کردند فضایی کارتونی اما پرجزئیات ایجاد کنند. محیط بازی تا حد زیادی کوچه های سوریه و خانه هایی را که بر اثر جنگ و درگیری با نیروهای داعش تخریب شده اند، به تصویر می کشد. استفاده از رنگ های خاکی، سبز و کرم در کنار طراحی کارتونی نیروهای داعش، فضای بازی را شکل داده. در مقابل، طراحی شخصیت های مبارز و حامی حرم، همچون شهید محسن حججی و شهید سپهبد حاج قاسم سلیمانی، تا حد زیادی به چهره واقعی آنها نزدیک است؛ هرچند این شخصیت ها با سبک کارتونی و گرافیکی ساده طراحی شده اند. در مجموع، بازی از نظر گرافیکی تلاش نموده است فضای یک میدان نظامی و محیط درگیری را با بهره گیری از شخصیت هایی که برمبنای چهره های واقعی طراحی شده اند، به مخاطب نشان دهد.
در «مدافعان آزادی» از موسیقی و صداهای پس زمینه استفاده شده، موسیقی که برای مخاطب آشناست و تلاش می کند حال وهوای اکشن و هیجان را به بازیکن منتقل کند. جلوه های صوتی به کاررفته در بازی نیز نسبتاً ساده هستند و بیشتر به صداهایی مانند تیراندازی و انفجار محدود می شوند. در عین حال، همین صداهای تیراندازی تا حدی حس حضور در میدان مبارزه را به مخاطب منتقل می کنند. با عنایت به فضای بازی، می توانست تنوع بیشتری در جلوه های صوتی وجود داشته باشد. به عنوان نمونه، در بخشهایی که بازیکن در نقش یک مبارز ایرانی قرار دارد، شنیدن صدای شخصیت می توانست به زنده تر شدن فضای بازی کمک نماید.
این موضوع در تعدادی ماموریت ها اهمیت بیشتری پیدا می کند؛ به عنوان نمونه، در مأموریتی که بازیکن باید از یک دختربچه محافظت کند، می شد با اضافه کردن صداهایی از کودک یا واکنش های صوتی دشمنان، فضای آن بخش را واقعی تر و ملموس تر کرد. در «مدافعان آزادی» صدای نیروهای داعش نیز چندان شنیده نمی گردد، در حالیکه اضافه شدن دیالوگ ها و صداهای در ارتباط با آنها نیز می توانست فضای رقابت و مبارزه با تروریست ها را زنده تر کند. از طرفی، با توجه به این که بازی بر مبارزه با داعش و ماموریت های پرتنش و اکشن تمرکز دارد، موسیقی می توانست نقش پررنگ تری در ایجاد هیجان داشته باشد و در تعدادی لحظات اوج بگیرد. موسیقی متن فعلی نه آن قدر آرام و کم حس است که از فضای بازی فاصله بگیرد و نه آن قدر پرکشش است که به تنش مراحل مختلف اضافه کند.
یکی از نکات مثبت «مدافعان آزادی» این است که بازی تنها به چند صحنه اکشن، تیراندازی و شکست نیروهای داعش محدود نمی شود و تلاش می کند مخاطبی را که در نقش شهید محسن حججی یا دیگر شهدای حامی حرم قرار می گیرد، با شخصیت آنها نیز آشنا کند. در قسمتی از منوی بازی، بخشی نیز به زندگینامه شهدا اختصاص داده شده. به عنوان نمونه، در این قسمت اطلاعاتی در رابطه با دوران کودکی، خانواده و فعالیتهای شهید محسن حججی ارایه می شود و به حضور وی در مسجد، فعالیتهای بسیج و علاقه اش به مداحی اشاره شده است.
پرداختن به زندگی شهید در کنار بخش های اکشن بازی، اصولاً اتفاق مثبت و ارزشمندی است؛ چونکه مخاطب تنها با یک شخصیت مبارز مواجه نیست و می تواند اطلاعاتی در رابطه با زندگی او نیز به دست آورد. در عین حال، این بخش از بازی می توانست با دقت و جزئیات بیشتری طراحی شود. اطلاعات ارایه شده در رابطه با شهید حججی بیشتر شبیه چند خط معرفی است که در کنار شخصیت او قرار گرفته و فرصت چندانی برای آشنایی عمیق تر مخاطب با زندگی و شخصیت این شهید فراهم نمی نماید. از طرف دیگر، متن این بخش با فونت و رنگی ارایه شده که خواندن آنرا سخت می کند. استفاده از رنگ سبز فسفری در کنار طراحی موجود موجب می شود چشم هنگام مطالعه زودتر خسته شود و مخاطب حتی امکان دارد از خواندن ادامه متن صرف نظر کند. بنظر می رسد این بخش می توانست با طراحی خواناتر و متنی منسجم تر، از دوران کودکی و فعالیتهای شهید تا حضور وی در سوریه و مبارزه با داعش را بصورت خلاصه روایت کند.
«مدافعان آزادی» را میتوان تلاشی برای ورود موضوع مدافعان حرم و مبارزه با داعش در قالب بازیهای ویدئویی دانست؛ بازی که تلاش نموده در کنار بخش های تیراندازی و اکشن، شخصیت هایی را برمبنای شهدای حامی حرم در اختیار بازیکن قرار دهد و قسمتی از زندگی آنها را نیز معرفی نماید. حضور شخصیت هایی مانند شهید محسن حججی و شهید سپهبد حاج قاسم سلیمانی و استفاده از نام و خاصیت های آنها، به بازی هویت مشخصی داده است. با این وجود، بازی در بخشهایی مانند گیم پلی ساده، رابط کاربری قابل فهم و طراحی محیط، تجربه ای ساده برای بازیکن بوجود می آورد و توانسته فضای کلی میدان های درگیری و برخی محیط های جنگ زده سوریه را بشکل کارتونی بازنمایی کند. در عین حال، در بخشهایی مانند موسیقی، جلوه های صوتی و روایت زندگی شخصیت ها هنوز ظرفیت هایی برای بهتر شدن وجود دارد. خصوصاً بخش زندگینامه شهدا می توانست از یک معرفی کوتاه فراتر برود و شناخت بیشتری از شخصیت و زندگی آنها به مخاطب بدهد. در مجموع، «مدافعان آزادی» را نمی توان تنها یک بازی تیراندازی دانست چونکه تلاش نموده است موضوعی تاریخی را وارد تجربه بازی کند تلاشی که نشان میدهد بازی ویدئویی می تواند در کنار سرگرمی، بستری برای روایت قسمتی از تاریخ و معرفی شخصیت هایی باشد که در رابطه با زندگی و نقش آنها کمتر در قالب بازی صحبت شده است.
categories & tags
In جشن, جشنواره, کادو, هدیه
By آموزش, تولید, سفر, فرهنگ