قوانین نانوشته استادیوم رفتن در ایران فحش می دهم چون هوادارم!

به گزارش صد کادو، «اگر قرار باشه فحش ندیم می ریم تماشای تنیس، نه فوتبال؛ استادیوم رفتن اصول خاص خودش رو داره.» این جمله و جملاتی از این دست که در جواب منتقدان رفتار تماشاچیانِ بازی پرسپولیس _ تراکتور از جانب کاربران فضای مجازی مطرح می شود، سبب شده تا حواشی بازی روز یکشنبه هنوز بعد از گذشت چهار روز، سرخط اخبار باشد؛ موضوعی که فارغ از هیاهوهای فعلی باید بشکل عمیق تری به آن پرداخت که آیا مقوله هواداری این مجوز را می دهد که هرچه دلمان خواست به بازیکنان بگوییم؟
به گزارش صد کادو به نقل از ایسنا، حدودا ۴ روز است که شبکه ایکس و اینستاگرام در تسخیر ویدئوهای بازی روز یکشنبه بازی پرسپولیس و تراکتور است. ویدیوهایی از فحاشی به برخی بازیکنان، پرتاب بطری و سنگ درون زمین ورزشگاه، چاپ اسکناس دلار تقلّبی با تصویر علیرضا بیرانوند، مهدی ترابی و دانیال اسماعیلی فر و… که برخی نشان دهنده تعصب هواداران نسبت به تیم محبوب خود و برخی نشان دهنده خشمی بود که نسبت به عملکرد عده ای از بازیکنان داشتند؛ هر چند که نقطه مشترک تمام اسامی یک نفر است؛ «بیرانوند».
این گزارش قصد نوشتن از سریالِ حواشی پیرامون علیرضا بیرانوند که برخی به عمد و برخی هم غیرعمد شکل گرفته یا واکاوی کارها و رفتار حرفه ای این بازیکن فوتبال را ندارد، اما ماجرا از جایی قابل تامل می شود که حواشی پیرامون بیرانوند از دایره هواداران فوتبال و فوتبال دوستان که البته جمعیت کمی هم نیستند خارج شده و تا روزها در صدر اخبار مهم قرار می گیرد. حالا از جامعه شناسان و کارشناسان رسانه گرفته تا کاربران فضای مجازی در رابطه با این مورد اظهار نظر می کنند.
هرچند فسخ قرارداد بیرانوند با پرسپولیس و پیوستن او به تراکتور مبحث جدیدی نیست، اما هوادارانی که بشدت از این مورد خشمگین بودند سر انجام در بازی روز یکشنبه _ هفتم بهمن ماه _ که میان دو تیم پرسپولیس و تراکتور در ورزشگاه آزادی انجام شد با شعارهای تند، فحاشی، پرتاب بطری و… حسابی از خجالت دروازه بان سابقا محبوب خود درآمدند؛ موضوعی که علاوه بر خود بیرانوند باردیگر کلید واژه «فرهنگ هواداری» را بر سر زبان ها انداخته است.

همیشه بهانه ای برای فحش دادن پیدا می شود…
فسخ قرارداد بیرانوند با پرسپولیس به بهانه پول بیشتری که باشگاه تراکتور به او وعده داده و همینطور کوچ دو بازیکن دیگر از تیم اصلی خود به تیم رقیب بهانه همه این اتفاقات و فحاشی هایی است که با جمله «فوتبال همه چیزش فرق می کنه» از جانب هوادارن این ورزش توجیه می شود. این مفهومی است که هواداران این ورزش پرهیجان اینروزها در جواب کسانیکه نسبت به فحاشی رکیک بازی روز یکشنبه نقد دارند، بیان می کنند. به عقیده آنها نوع هواداری در فوتبال، بخصوص در استادیوم و بیان انتقاد و اعتراض نسبت به وقایع باید همین شکلی باشد و این ربطی به تعاملات روزانه افراد در سطح جامعه ندارد. اما از طرفی برخی این رفتار را به هیچ وجه مناسب نمی دانند و می گویند: «فحش، فحش است مگر فرقی دارد کجا از دهان خارج شود؟» دوگانه ای که گاهی حتی هنگام بحث بر سر آن هم کار بالا می گیرد و دست کم اگر به فحاشی مجدد منجر نشود، با دلخوری طرفین تمام می شود.

برای یک مشت پول!
از سوی دیگر برخی اعتقاد دارند این میزان از واکنش نسبت به فسخ قرارداد برای درآمد بیشترِ یک بازیکن، به شکلی خشم فروخورده ای از ناکامی های اقتصادی می باشد که خود هوادار دارد؛ او که شاید خودش وضعیت معیشتی مناسبی نداشته باشد خویش را محق می داند به درآمد بالای یک بازیکن معترض باشد و این اعتراض را حتی با ابزاری نامناسب به گوش او برساند. موضوعی که البته فوتبال دوستان با یک دلیل منطقی آنرا رد می کنند؛ به عقیده آنها اگر مقرر است هوادار به دستمزد بازیکن معترض باشد باید این اعتراض را در تمام بازیها نشان دهد و چنین خشمی نباید تنها در ارتباط با یکسری از بازیهای باشگاهی خاص باشد. بر این اساس آن چه که این میزان از خشم را درون هوادار شعله ور کرده است، رفتن از تیم برای پول بیشتر است و نه صرفاً درآمد بالایی که بازیکنان فوتبال در ایران دارند.

این راهش نیست
دنبال کردن فوتبال و جریان های در رابطه با آن، هواداری، تخلیه هیجان و انرژی به واسطه ۹۰ دقیقه دیدن یک بازی و بعد از آن کل کل کردن در رابطه با نتایج، پیشبینی شرایط تیم و از آن مهم تر حضور در استادیوم همگی بخش های مهمی از لذت فوتبال است، اما چرا باید این لذت با اتفاقاتی مانند پرتاب کردن بطری، سنگ و فحاشی همراه باشد؟ روندی که شواهد نشان داده است با این که به یک قانون نانوشته میان برخی فوتبال دوستان تبدیل گشته است، اما برخی افراد همین جامعه هم به آن منتقد هستند.
«فوتبالی شدن» برای خیلی ها از دوره کودکی و نوجوانی شروع می شود، علاقه ای که با شوق رفتن به استادیوم همراه می باشد، اما احیانا بعد از مطرح شدن این درخواست، نخستین پرسش بی پاسخی که به ذهن والدین می رسد اینست که «آیا استادیوم جای مناسبی برای فرزندمان هست؟» هواداری به خودی خود اصلا پدیده نامطلوبی نیست اما این که نوع مواجهه با آن به چه شکل باشد، اهمیت فراوانی دارد. فرهنگ هواداری در حوزه های مختلف کاملا متفاوت می باشد و احیانا یکی از متفاوت ترین های آن در فوتبال شکل گرفته است.
فرهنگ به مرور و با رفتارهای مختلفی شکل می گیرد و مجموعه ای از خرده فرهنگ ها سبب شکل گیری فرهنگ هواداری می شود؛ ازاین رو روندی در ارتباط با روز گذشته و امروز نیست و نمی توان برای آن قاعده و قانون گذاشت، اما گاهی اوقات با برخوردهای قهری و در نظر گرفتن جریمه برای تیم، تلاش می شود تا حدی جلوی برخی رفتارهای ناشایستی که در چارچوب هواداری اتفاق می افتد، گرفته شود. با این وجود این نوع از هواداری که افراد را مجاز به فحاشی کند بطور قطع پسندیده نیست. از طرفی درست است که فرهنگ به مرور شکل می گیرد و برخوردهای قهری بیشتر شبیه مسکن های موقتی هستند که در کوتاه مدت موثرند، اما در بلند مدت فاقد اثرگذاری کافی هستند، اما نمی توان از جای خالی آموزش هواداری چشم پوشی کرد؛ آموزشی که نشان دهد همیشه هم لازم نیست برای بیان اعتراض به یک بازیکن و یا تیم دهان به فحش بگشاییم یا به دنبال جسمی برای پرتاب بسمت مستطیل سبز ورزشگاه باشیم.

بیرانوند می خواهد دیده شود؟
باآنکه مرور کارنامه کاری و حرفه ای بیرانوند سبب شده برخی بعد از حواشی بوجود آمده و فحاشی روز یکشنبه در ورزشگاه و عدم واکنش او معتقد باشند که این اتفاقات باب میل بیرانوند بوده تا به این بهانه باردیگر نام اش بر سر زبان ها بیفتد، اما از نظر وجهه انسانی بطور قطع تمایل به دیده شدن به قیمت مورد توهین قرار گرفتن و شنیدن ناسزاهایی خطاب به خود و خانواده منطقی نیست و در قالب تمایلات انسانی هیچ کس نمی گنجد. از طرفی حتی اگر به فرض محال این مورد مورد رضایت یک فرد هم قرار گیرد که به این واسطه بیشتر دیده شود، باز هم مجوزی برای فحاشی برخی هواداران به یک ورزشکار نیست.

منبع: صد کادو