خرده زرنگ ها همه جا هستند

صد کادو: منافع مادی ناشی از خرده زرنگی ها واقعاً ارزش چندانی ندارد. نه دو تا تن ماهی اضافه چندان دستاورد خارق العاده ای است؛ نه بدون نوبت سوار اتوبوس شدن!

به گزارش صد کادو به نقل از ایسنا، روزنامه شهروند نوشت: اخیراً صف های اعجاب انگیز بنزین همه را غافلگیر کرد؛ طوری که بحث در مورد آن همچنان ادامه دارد. این صف ها به دنبال شایعه تأیید نشده سهمیه بندی و افزایش قیمت بنزین تشکیل شد و با وجود اعلام کذب بودن آن ادامه یافت.

به این ترتیب انبوهی از خودرو ها با باک نیمه پر در مقابل پمپ های بنزین تجمع کردند و مزاحم آن دسته از شهروندانی شدند که در همان زمان نیاز واقعی و ضروری به سوخت داشتند. این اتفاق از جنبه های گوناگون مورد بررسی قرار گرفته است؛ از بی اعتمادی مردم به سیاست های مسئولان گرفته تا حس فرصت طلبی که در چنین حرکت هایی موج می زند. با این همه بنظر می رسد دردناک ترین وجه داستان چیز دیگری باشد؛ آنجا که سود حاصل از چنین رفتارهایی واقعاً چشم گیر نیست. کسی که با باک نصفه ساعت ها وقتش را صرف ایستادن در پمپ بنزین می کند، نهایتاً دنبال یک مابه التفاوت ۳۰ تا ۴۰ هزار تومانی است؛ مبلغی که با هیچ متر و معیاری ارزش این همه درد سر را ندارد. فراموش نکنیم جامعه مورد بحث از کسانی تشکیل می شود که حداقل یک دستگاه خودرو دارند، یعنی از مختصر سرمایه مادی بهره می برند و زیر خط فقر نیستند؛ چشم چنین کسانی چرا باید دنبال این سود قلیل باشد؟

روشن است که این داستان بیشتر از آن چه اقتصادی باشد، جنبه های فرهنگی دارد. اساساً خصلت «خرده زرنگی» به یک رسم رایج در کشور ما تبدیل گشته. غم انگیز است که الان خود کلمه «زرنگی» در حوزه اجتماعی عمدتاً بعنوان مترادفی برای دزدی، کلاشی و بهره برداری نامشروع از موقعیت ها استفاده می شود اما کسانی که به هر علت امکان زرنگی های کلان را ندارند، روح عصیانگرشان را با رفتارهای مشابه کوچک تر اقناع می کنند. شهروندی که خبر اختلاس های چند صد و بلکه چند هزار میلیاردی را می شنود و هیچ گاه در موقعیتی نیست که نزدیک چنین اعداد و ارقامی باشد، امکان دارد روی فرصت های پیش پاافتاده در زندگی روزمره اش تمرکز کند. انباشت این عادت، امروز به فرهنگی مخرب در سرزمین ما تبدیل گشته است. خرده زرنگ ها را همه جا در شکل های مختلف می شود دید: از کسی که بدون رعایت نوبت سوار اتوبوس می شود تا کسی که خودش را روی صندلی تاکسی پهن می کند و در فضایی بیشتر از حقش جا می گیرد. این موارد حتی هنگام امدادرسانی در بلایای طبیعی اخیر هم گزارش شد و بسیار گفتند از مددجوهایی که بیش از اندازه نیازشان کمک می گرفتند.

مسأله اینجاست که منافع مادی ناشی از این خرده زرنگی ها واقعاً ارزش چندانی ندارد. نه دو تا تن ماهی اضافه چندان دستاورد خارق العاده ای است و نه چند سانتی متر جای وسیع تر در یک سفر درون شهری ۱۰ دقیقه ای یک خوشبختی وصف ناشدنی به شمار می آید؛ درست مثل آن نصفه باک بنزین ارزان قیمت که قرار نیست کسی را به جایی برساند. بسیاری از ما این کارها را می کنیم؛ فقط به خاطر اینکه حس نکنیم از قافله بزن در روها عقب افتاده ایم، فقط به جهت اینکه حس گنگ «جا ماندن» نداشته باشیم. چه تعداد از این جمعیتی که در شلوغی جاده از شانه خاکی راه فراری برای خودشان درست می کنند یا در ترافیک خیابان با چشم های برق زده پشت سر آمبولانس مریض دار راه می افتند، کار واجب دارند و مقرر است از وقت شان طلا بسازند؟ طعنه آمیز است اما بسیاری از ما این زمان را به قیمت فحش و نفرین دیگران ذخیره می نماییم که لابد بعداً در صف آخرین لیترهای بنزین ارزان قیمت بسوزانیم!»

منبع: صد کادو